تحلیل فضایی ورودی شهر (مطالعه موردی از سمت شرق  به غرب  ماسال)

قسمتی از متن پایان نامه :

شما می توانید مطالب مشابه این مطلب را با جستجو در همین سایت بخوانید

فضاهای ورودی شهرها در دوران صفویه به این شکل بوده می باشد:

عنصر مهم و شاخص فضاهای ورودی در شهرهای قدیم دروازه می باشد. دروازه‎ها به دو دسته تقسیم می‎شدند: دروازه های درونی شامل دروازه های محله ای، دروازه های بازار و دروازه های حکومتی مربوط به ارگ و یا قلعه و دروازه های بیرونی که در حصار شهر جای داشتند. دروازه های بیرونی، فضاهای درونی شهر را با بیرون آن مرتبط می ساختند. همه دروازه های بیرونی همواره در امتداد مسیر، جاده ها و راههای منتهی به شهر قرار داشتند و از جنبه عملکردی معمولا به سه دسته دروازه های اصلی، دروازه های فرعی و دروازه‎های حکومتی تقسیم می شدند.

ویژگی‎های فضاهای ورودی شهرهای قدیم ایران نیز متاثر از فرهنگ و سنن اجتماعی دارای ویژگیهای ادراکی و عملکردی بود که پیشتر در تبیین خصوصیات فضای ورودی بنا به آنها تصریح گردید. ویژگیهای ادراکی دروازه‎های قدیم عبارتند از: دعوت کردن (به دلیل عملکرد اجتماعی و پویایی فضای باز مقابل دروازه شهر) هویت بخشیدن (اهمیت دادن به دروازه و تزئینات آن و شاخص کردن دروازه) ایجاد حس ورود (عبور از دروازه به عنوان مرز جداکننده دو فضا) آماده ساختن برای درک فضای جدید (فضای باز مقابل دروازه با عملکرد اجتماعی). و ویژگیهای عملکردی فضای ورودی شهرهای قدیم ایران عبارتند از: برقراری ارتباط فیزیکی بین دو فضا (دروازه) تامین امنیت و نظارت بر ارتباط (دروازه و برج های دفاعی) هدایت (قرارگیری دروازه اصلی در مسیری که مستقیما به مرکز شهر و بازار ارتباط داشت) معرفی شهر (کتیبه هایی که بر سر در دروازه ورودیهای مهم نوشته می گردید) حضور فضای ورودی در فعالیتهای روزمره شهر (فضای باز مقابل دروازه ورودی با عملکرد اجتماعی و اقتصادی).

ورودی های همه شهرهای ایران واجد تمامی این خصوصیات نبوده و برحسب اهمیت ورودی و شهر مورد نظر، از نظر دارا بودن بخشی و یا کلیه این ویژگیها با یکدیگر متفاوت بوده اند. مقایسه بین ویژگیهای ورودی یک بنا و شهر در گذشته نمایانگر وجود تشابهاتی میان آنها می باشد. به نظر می رسد همان اهدافی که موجب شده تا فضای ورودی یک بنا شکل گیرد و تکامل یابد، در شکل گیری فضای ورودی شهر نیز تأثیر داشته و علت تفاوت در ساختار کالبدی ورودی بنا و شهر، تفاوت در اندازه خصوصی بودن این فضاها و روش پاسخگویی به این اهداف می باشد و ایجاب می نماید که ساختار کالبدی فضای ورودی بنا بسیار پیچیده‎تر از ورودی شهر باشد. (همان منبع ص97)

ورودی شهرهای کنونی ایران نیز به این شکل می باشد که توسعه سریع و پر شتاب شهرها و اشغال بی‎رویه اراضی در فراسوی مرزهای آن موجب تحولات چشم گیری در سیمای حومه و حاشیه شهرها شده می باشد. این نواحی با سازمان و ساختار فضایی و کالبدی منفصل، پراکنده، بدون انسجام و فاقد هویت از یک‎سو با نواحی روستایی و یا عرصه‎های طبیعی و از سوی دیگر با جوامع شهری تداخل نموده و یا با تغییر شکل نواحی روستایی، سیمایی نه کاملا شهری و یا روستایی به وجودآوردند. «این نواحی عموما در حول و حوش مسیرهای ارتباطی شهرها شکل گرفته و نیروی حیاتی خود را از آن می گیرند» (شالین 1372). این نواحی منظر ورودی اکثر شهرهای ایران را تشکیل می دهند. برای آگاهی از وضعیت کنونی فضاهای ورودی شهرها در ایران نمونه هایی انتخاب گردید. در انتخاب نمونه حدالقل یکی از ظوابط زیر مورد توجه قرار گرفته می باشد:

1-  شهر توریستی باشد و یا در مسیر جاده های پر تردد توریستی کشور قرار گرفته باشد.

2- از شهرهای مهم کشور باشد.

3- نماینده یکی از دو اقلیم معتدل و خشک باشد.

در گروه اول ورودی شهرهای حاشیه دریای خزر شامل آمل، بابل، لنگرود، لاهیجان، رشت و فومن، در گروه دوم ورودی شهرهای حاشیه کویر و فلات مرکزی ایران و در گروه سوم ورودی بعضی از شهرهای مهم تاریخی و توریستی شامل اصفهان، شیراز ، تهران و قزوین مورد مطالعه قرار گرفته می باشد.

از مشاهدات میدانی فضاهای ورودی این شهرها نتایج زیر حاصل شده می باشد:

1- فضاهای ورودی شهرها غالبا فاقد ساختاری مشخص و متمایز می باشند.

2- فضاهای ورودی شهرها غالبا فاقد هویت بوده و در اثر اغتشاشات بصری و محیطی به هویت شهرها آسیب می رسانند.

سوالات یا اهداف این پایان نامه :

 

-آیا ورودی شهر ماسال با توقعات موضوعی از ورودی (تبدیل پذیری و نفوذ پذیری) و با توقعات موردی از ورودی شهر (پذیرندگی –خواناییوتشخص) انطباقدارد؟

 دانلود متن کامل پایان نامه جغرافیا در لینک پایین صفحه